Hortensja – uprawa i pielęgnacja krzewów w doniczce

Jakie hortensje można uprawiać?

Do uprawy w doniczce nadaje się w zasadzie każda hortensja ogrodowa (Hydrangea macrophylla), choć bez wątpienia do uprawy doniczkowej najlepiej wybierać odmiany o ograniczonym wzroście, jak np. odm. ‚Sybilla’, czasem sprzedawaną też pod nazwą ‚Masja’. Wyrasta ona nie wyżej jak do 1 m wysokości. Ma ładne, mięsiste, błyszczące liście, a od czerwca do sierpnia zdobią ją duże, kuliste kwiatostany (o średnicy 15 – 30 cm) o barwie od ciemnoróżowej do fioletowej.

Wbrew swojej nazwie „ogrodowa” nie zawsze dobrze zimuje w ogrodzie. Jest dość wrażliwa na duże spadki temperatury i bardzo często przemarzają jej pąki kwiatowe (często na przedwiośniu).

Hortensje ogrodowe kwitną (naturalnie) zazwyczaj latem (czerwiec, lipiec, sierpień ale kwiatostany utrzymują się aż do jesieni), jednak w sprzedaży kwitnące rośliny pojawiają się często już od lutego, a nawet w grudniu (przed Bożym Narodzeniem). Takie rośliny pochodzą ze specjalnej uprawy szklarniowej i kwitną wtedy, kiedy tego chcą ogrodnicy „sterujący uprawą”. Te odmiany trudno będzie nam uprawiać na tarasie, a jeszcze trudniej będzie je bezpiecznie przezimować gdyż charakteryzują się zwykle małą mrozoodpornością. Najczęściej ich żywot ograniczy się jedynie do sezonowej, kwitnącej ozdoby. Jeśli zależy nam na roślinie uprawianej w normalnym cyklu to wybierzmy hortensję z centrum ogrodniczego (są to zazwyczaj odmiany o wyższej mrozoodporności).

Hortensja w doniczce – jakie ma wymagania?

W domu czy na balkonie?

Hortensja w doniczce może być doskonałą ozdobą mieszkań, balkonów i tarasów, a także ogrodów. Jeśli będziemy trzymać ją w mieszkaniu wybierzmy miejsca z dala od kaloryferów oraz drzwi wejściowych, gdyż hortensje są wrażliwe na zimne przeciągi. Można ją ustawić na parapecie, w miejscu nasłonecznionym (nie powinien to być jednak parapet południowego okna), gdzie temperatura nie przekracza 20 stopni (im cieplej tym będzie kwitła krócej). Niestety hortensja nie jest rośliną domową i najlepiej będzie się czuła na zewnątrz (wystawmy ją na balkon lub taras).

Miejsce – gdzie ustawić hortensję?

Hortensje lubią stanowiska słoneczne jednak unikajmy pełnego słońca, które mogłoby przypalić ich delikatne liście. Znaczne lepiej będą rosły w lekkim półcieniu, niż w palącym słońcu. W cieniu niestety liście będą szybko żółkły. Pamiętajmy także, aby nie stawiać roślin w miejscach narażonych na działanie silnego wiatru, gdyż pędy hortensji są dość kruche i mogą się połamać w czasie wichury.

Podłoże i doniczka – sadzenie hortensji

Duże zielone liście hortensji oraz ich kolorowe kwiatostany, pasują do niemal wszystkich rodzajów pojemników i donic, zarówno kamiennych, ceramicznych, drewnianych jak i z ocynkowanej blachy. Ciekawie prezentują się w donicy wykonanej ze starej beczki, aluminiowego wiadra czy w koszu wiklinowym. Kształt i materiał z jakiego będzie wykonana donica, to zatem przede wszystkim kwestia naszego gustu.

Ze względów praktycznych zaś każda doniczka dla hortensji powinna mieć w dnie otwory, którymi wypłynie nadmiar wody po podlaniu, a także być odpowiednio duża. Minimalna pojemność donicy na młode sadzonki hortensji to 10 litrów, zaś starsze, duże egzemplarze, mogą wymagać donicy o pojemności nawet 100 litrów. W miarę jak hortensje się rozrastają, przesadza je się do coraz większych donic. Zabieg ten wykonuje się wiosną.

Rośliny powinny rosnąć w żyznej, kwaśnej i przepuszczalnej ziemi – najlepiej wybrać specjalne podłoże do hortensji lub ziemię do rododendronów. Jeśli takich nie znajdziemy można zastosować uniwersalne podłoże do roślin – sprawdźmy jednak jego pH (informacja ta będzie na opakowaniu). Przy pH 4,5 – 5,5 kwiaty będą miały kolor niebieski, powyżej tych wartości będą różowe. Odczyn podłoża nie dotyczy odmian białych, bez względu na pH nie zmieni koloru.

Uprawa i pielęgnacja hortensji w doniczce

Podlewanie i nawożenie

Łacińska nazwa hortensji – Hydrangea – pochodzi od słowa hydrangeam i oznacza pojemnik na wodę, co może nam sugerować, że krzew ten lubi częste podlewanie. Roślinę podlewamy obficie. Staramy się, aby podłoże było stale lekko wilgotne ale nie mokre. Jeśli roślina będzie stała w wodzie szybko zgniją jej korzenie (dlatego tak ważny jest drenaż i otwory w dnie doniczki). Rośliny nawozimy raz w tygodniu najlepiej płynnym nawozem do hortensji, lepiej unikać stosowania nawozów uniwersalnych.

Przycinanie

Hortensje ogrodowe zawiązują pąki kwiatowe na następny rok już pod koniec lata (tzn. kwitną na pędach zeszłorocznych, inaczej niż hortensje bukietowe, które kwitną na pędach tegorocznych), dlatego też najlepiej nie przycinać ich wcale, gdyż wtedy na kwitnienie będziemy czekać do kolejnego sezonu. Po kwitnieniu możemy obciąć jedynie przekwitłe kwiatostany kilka cm od podstawy szypułki (razem z niewielkimi liśćmi). Nie przycinajmy zbyt dużo, aby nie usunąć przypadkiem pędu wraz z pąkami w kątach większych liści. Wycinamy za to pędy suche, przemarznięte i chore.

Zimowanie hortensji w doniczce

W pomieszczeniu

Na jesieni hortensje ogrodowe rosnąc w doniczkach na zewnątrz gubią liście i szykują się do odpoczynku (te rosnące w pomieszczeniu nie gubią liści i trzeba je oberwać). Aby bezpiecznie przezimowały i zakwitły w przyszłym roku musimy zapewnić im odpowiednie warunki zimowania. Jeszcze przed nadejściem pierwszych przymrozków przenosimy roślinę do domu. Najlepiej przetrzymać je przez zimę w ciemnym (choć nie jest to konieczne) i chłodnym miejscu (gdzie temperatura będzie się stale utrzymywać na poziomie około 4-8 stopni – jest to konieczne!). Rośliny podlewamy tak aby gleba była lekko wilgotna (nie może być mokra ale nie może zupełnie przeschnąć). Jeśli pozostaną niskiej temperaturze nie powinny rozpocząć wegetacji zbyt wcześnie. W lutym „wybudzamy” rośliny przenosząc je do jasnego pomieszczenia o temperaturze około 15 stopni. Wznowią wegetację wypuszczając młode liście. Na zewnątrz wynosimy hortensje na stałe dopiero po 15 maja. Wcześniej mogą być wystawiane na dzień, ale noc powinny spędzić w domu aby nie przemarznąć.

W ogrodzie lub na balkonie
Możemy zaryzykować i przezimować je na zewnątrz w ogrodzie lub na balkonie jednak wymaga odpowiedniego zabezpieczenia. Rośliny pączki kwiatowe tworzą latem i z nich rozwiną się kwiaty w przyszłym roku. Jeżeli w zimie przemarzną, w następnym roku kwiatów nie będzie.

Doniczkę najlepiej zakopać w ziemi w ogrodzie, na wierzchu usypać kopczyk z kory (zabezpieczy on korzenie), a pędy szczelnie owinąć kilkukrotnie białą agrowłókniną lub słomianym chochołem. Wiosną roślinę stopniowo odkrywamy, pamiętając jednak, że osłonę trzeba ponownie zakładać na noce, kiedy są spodziewane przymrozki. Na przezimowanie hortensji w doniczce na zewnątrz możemy się zdecydować tylko gdy jest to odmiana wystarczająco mrozoodporna i możemy jej zapewnić w miarę ciepłe i osłonięte miejsce, najlepiej przy samej ścianie budynku.
Jeżeli nie mamy pewności, czy posiadana przez nas odmiana hortensji jest wystarczająco mrozoodporna, to jesienią zanim nadejdą pierwsze mrozy, roślinę należy lekko przesuszyć, oberwać jej liście i przenieść do pomieszczenia zabezpieczonego przed mrozem, np. szopy, garażu czy piwnicy. Pomieszczenie nie musi być widne, gdyż w tym okresie hortensja nie potrzebuje światła słonecznego. Rośliny można też zapobiegawczo na okres zimowego spoczynku spryskać środkiem grzybobójczym, co zapobiegnie atakowaniu ich przez szarą pleśń. Pamiętajmy też, że w czasie zimowego przechowywania należy dbać aby gleba w doniczce całkowicie nie wyschła. Od czasu do czasu roślinę podlewamy aby utrzymać minimalną wilgoć.